Hoeveel zakgeld geef je per leeftijd?

Richtbedragen per leeftijd

Er bestaat geen wet voor zakgeld: het juiste bedrag hangt af van wat bij jullie gezin past en wat je kind er zelf van moet betalen. Het Nibud publiceert richtbedragen op basis van wat Nederlandse gezinnen geven; die vind je hieronder. Voor de basisschool werkt zakgeld per week het best:

Op de middelbare school stap je over op een bedrag per maand:

Het Nibud adviseert te starten rond zes jaar, als kinderen munten gaan herkennen. Is je kind vier of vijf en wil je alvast oefenen? Een klein symbolisch bedrag, zoals vijftig cent per week in een doorzichtige spaarpot, is dan genoeg: het gaat op die leeftijd om het ritueel, niet om het bedrag.

Belangrijker dan het exacte bedrag: geef het op een vast moment, en houd je eraan. Van een voorspelbaar bedrag leert je kind plannen; van losse euro's tussendoor leert het vooral vragen.

Wanneer stap je over op maandgeld?

Rond de twaalf jaar, ongeveer met de start van de middelbare school, is een mooi moment om van weekgeld naar maandgeld te gaan. Een maand vooruitkijken is een flinke stap: je kind moet leren dat de maand nog lang duurt als het geld in week één al op is. Dat gaat een keer mis, en juist dat is de les.

Veel ouders voegen vanaf die leeftijd ook kleedgeld toe: een vast bedrag waar je kind zelf kleding van koopt. Spreek duidelijk af wat er wel en niet onder valt, anders wordt elke aankoop een onderhandeling.

Wat betaalt je kind er zelf van?

Dit is de vraag waar het thuis meestal op stukloopt, en hij gaat vooraf aan het bedrag. Zolang niet vastligt wat eronder valt, wordt elke aankoop een onderhandeling: is dit nou van jou of van ons? Twee gezinnen met precies hetzelfde weekbedrag kunnen daardoor een totaal andere ervaring hebben.

Op de basisschool houden de meeste gezinnen het klein. Snoep en ijsjes, een tijdschrift, een cadeautje voor een vriendje, en wat je kind wil sparen. Alles wat je kind nodig heeft in plaats van leuk vindt, blijft bij jou: schoolspullen, kleren, de sportclub. Zo blijft het zakgeld waar het voor bedoeld is, namelijk oefenen met kiezen.

Op de middelbare school groeit het lijstje mee met de vrijheid. Beltegoed, uitgaan, bioscoop, cadeaus voor vrienden, en ergens rond twaalf tot dertien jaar komt bij veel gezinnen kleedgeld erbij als apart bedrag. Hoe meer je eronder schuift, hoe hoger het bedrag moet zijn, en hoe meer je kind zelf mag beslissen.

Schrijf het één keer samen op en hang het ergens op. Niet omdat het officieel moet zijn, maar omdat je er dan naar kunt wijzen in plaats van erover te discussiëren. En houd de lijst kort: wat er niet op staat, is van jou. Hoe je daarna bijhoudt wat er binnenkomt en weggaat, van potjes tot een app, staat in de gids over zakgeld bijhouden.

Zakgeld en klusjes: koppelen of niet?

Hier verschillen gezinnen echt. Een handige middenweg: het basiszakgeld is onvoorwaardelijk, want leren omgaan met geld moet niet stoppen als de was niet is opgevouwen. Daarnaast kun je extra klusjes belonen, zoals de auto wassen of bladeren vegen. Zo ervaart je kind ook dat werken iets oplevert. Vanaf een jaar of dertien kan dat een echt bijbaantje worden, en dan verandert het gesprek over geld vanzelf.

Maak er een leermoment van

Zakgeld werkt het best als je kind er iets mee mág doen, ook iets doms. Stel samen een spaardoel, laat je kind zelf afrekenen bij de kassa, en praat af en toe over de keuzes zonder te oordelen. Wil je dat oefenen makkelijker maken, dan helpt een omgeving waar je kind veilig kan proberen en fouten maken.