Cadeaugeld van Sinterklaas of opa en oma: wat doet je kind ermee?

Waarom cadeaugeld anders is dan zakgeld

Zakgeld komt elke week of maand, en je kind went eraan. Cadeaugeld komt ineens, vaak in een keer veel, en het komt van iemand anders. Dat maakt het spannend: wie beslist er eigenlijk, jij, je kind of de gever?

Kinderen beslissen steeds vaker zelf. Volgens de Juniormonitor 2026 mag 58 procent van de kinderen uit groep 5 tot en met 8 vaak of altijd zelf kiezen hoe ze hun geld uitgeven. In 2011 was dat 51 procent. Tegelijk weet maar 39 procent altijd hoeveel geld ze hebben. Zelf kiezen gaat dus makkelijker dan overzicht houden, en precies dat kun je met cadeaugeld oefenen.

Spreek het af voordat de envelop er is

Een afspraak maken met een envelop vol geld op tafel is lastig. Je kind heeft dan al een plan, en elke regel voelt als iets afpakken. Praat er daarom een week van tevoren over, bijvoorbeeld als het verlanglijstje gemaakt wordt of als de schoen klaarstaat. Hoe groot het bedrag wordt, weet je vaak niet. Dat hoeft ook niet: je spreekt een verdeling af, geen bedrag.

Drie potjes

Een verdeling die kinderen snappen, is die in drie potjes:

• Uitgeven. Dit deel is echt van je kind, en jij zegt er niets van. Ook niet als het aan snoep of een blind box opgaat.
• Sparen. Voor iets groters dat je kind zelf kiest. Een doel werkt beter dan “voor later”.
• Delen. Een cadeautje voor iemand anders, of iets voor een goed doel. Ook dat is een keuze die je kind zelf maakt.

Hoe groot elk potje wordt, kies je samen. Er is geen verdeling die voor elk gezin klopt. Het gaat erom dat je kind ziet dat één bedrag meerdere dingen kan worden, maar niet allemaal tegelijk. Dat werkt bij een grote envelop, en net zo goed bij een paar euro.

Als opa en oma een wens hebben

Soms zegt de gever erbij waar het voor is: “voor later”, “voor je nieuwe fiets” of “koop er iets leuks van”. Vertel dat aan je kind. Dan leert het dat geld van iemand anders ook een afspraak met die persoon kan zijn. Willen opa en oma meer doen dan een envelop, dan kunnen ze samen met je kind een spaardoel kiezen, of het geld in muntjes geven. Muntjes kun je tellen en verdelen, een bedrag op een rekening niet. Lees ook waarom dat telt in je kind ziet nooit contant geld.

Wat past bij welke leeftijd?

Van 4 tot 7 jaar werkt het het best met muntjes in echte potjes. Laat je kind ze zelf verdelen en tellen. Voor één ding uit het uitgeefpotje kiezen is al een hele oefening.

Van 8 tot 11 jaar kan het spaarpotje een doel krijgen met een plaatje en een prijs. Schrijf samen op hoeveel er al in zit, en hoeveel er nog bij moet.

Van 12 tot 16 jaar kun je cadeaugeld koppelen aan de dure maanden die nog komen. Denk aan verjaardagen van vrienden, een schoolreis of de feestdagen. Wie in december al weet wat er in het voorjaar nodig is, zet zelf iets opzij.

En als het in een dag op is?

Dan is het op. Het Nibud zegt het bij zakgeld kort: op = op. Dat geldt ook hier. Vul niet bij, maar vraag later rustig wat je kind er nu van vindt. Een tegenvallende aankoop van eigen cadeaugeld leert vaak meer dan een preek vooraf. Gaat het steeds zo, lees dan je kind geeft al zijn geld meteen uit.

Oefenen met spelmuntjes

In Penny Family krijgt Penny vijf muntjes voor haar verjaardag en kiest ze zelf wat ze ermee doet. Timo verdeelt in De Drie Potjes zijn geld over uitgeven, sparen en delen. En tieners zetten met Mila in Mijn jaar de dure maanden in hun planner, met verjaardagen en december erbij.